Kunstmatige intelligentie in het onderwijs

Benieuwd naar wat kunstmatige intelligentie allemaal kan en waarom deze technologie grote gevolgen kan hebben voor ons onderwijs en de wereld? In dit artikel gaan we dieper in op wat kunstmatige intelligentie is, algemene toepassingen en toepassingen specifiek voor het onderwijs. Tot slot komen er dilemma's aan bod. Denk jij mee?

6 minuten - Gepubliceerd door Julian de Lange op 26 juli 2019

Potloden

Wat is AI?

AI staat voor artificial intelligence en dat betekent kunstmatige intelligentie. Het gaat over het concept waarbij machines denken en taken uitvoeren als mensen. Deze machines kunnen dus redeneren, plannen, leren en taal begrijpen. In deze blog noem ik kunstmatige intelligentie AI.

Binnen AI is er een onderscheid tussen machine learning en deep learning. Machine learning laat systemen taken uitvoeren zonder expliciete instructies. De technologie gebruikt algoritmes om te leren en om beslissingen te nemen. Deep learning is kunstmatige intelligentie die met behulp van algoritmes taken moet uitvoeren en zelf leert hoe deze moeten worden uitgevoerd. Hier is weinig tot geen tussenkomst van mensen bij nodig. Deep learning is de volgende evolutie van machine learning. De meest mens-achtige AI komt voort uit deep learning.

kunstmatige intelligentie in het onderwijs

Algemene toepassingen

Enkele voorbeelden van algemene AI-toepassingen vinden we bij bijvoorbeeld Amazon en bol.com. Deze websites geven je automatisch aanbevelingen die specifiek voor jou zijn bedoeld, gebaseerd op de dingen waar je naar zoekt. Een ander voorbeeld is Netflix met haar gepersonaliseerde suggesties. Als je bijvoorbeeld een Spaanse serie kijkt krijg je daarna allerlei suggesties voor andere Spaanse series. Ook in de financiële wereld wordt AI gebruikt, denk hierbij aan voorspellingen van slechte leningen, veranderingen op de beurs, risicovolle aanvragen enzovoort. Smart speakers zoals Alexa zijn ook een goed voorbeeld van kunstmatige intelligentie. Benieuwd naar dit soort toepassingen? Hier lees je meer over de technologie achter Alexa en Google Home en hier schrijven we onder andere over een slaaprobot en predictive profilers op luchthaven Schiphol.

Toepassingen in het onderwijs

We leven in een tijd van digitaal darwinisme. Alles wat digitaal kan, zal digitaal worden. Maar brengt dit ons onderwijs naar een hoger niveau of stompt dit het onderwijs juist af? In een van onze eerdere artikelen gaan we uitgebreid in op digitalisering in het onderwijs en of dat nou wel of niet een goede zaak is. De titel is “Sloopt digitalisering onze klaslokalen?” en je kan het artikel hier lezen. In dit huidige artikel ligt de focus puur op manieren waarop AI kan worden toegepast, bijvoorbeeld:

gepersonaliseerd leren

Gepersonaliseerd leren, waarbij het onderwijs wordt afgestemd op het individu. Er wordt dus goed gekeken naar ieders interesses en waar hij/zij goed en minder goed in is. Met gepersonaliseerd leren heeft het kind zelf meer controle. Met welke snelheid leert hij/zij en welke vakken worden er gevolgd? Met een beetje sturing en zelfstandigheid kunnen scholieren op zowel basis- als middelbaar niveau kennis tot zich nemen zonder überhaupt een leraar in zicht te hebben. Een vereiste is natuurlijk wel dat scholen een degelijk netwerk moeten hebben en de tools aanbiedt die nodig zijn. Computers, tablets, enzovoort. Dit wordt nu al gedaan met bijvoorbeeld KhanAcademy en Coursera, platformen waar studenten zelf kunnen leren. En het word steeds persoonlijker. Voorbeeld: als veel studenten bij Coursera een verkeerd antwoord geven krijgt de leraar een waarschuwing, en studenten krijgen vanaf dat moment extra tips om tot het juiste antwoord te komen. Meteen feedback en hulp dus, in plaats van wachten op de docent.

AI kan ook een rol spelen in de transitie tussen voortgezet en hoger onderwijs. Gepersonaliseerd advies over potentiële studierichtingen op basis van hoe jij gedurende je schooltijd geleerd hebt, welke vakken, enzovoort. Dit zou kunnen helpen bij het vroegtijdig uitvallen van 1 op de 3 studenten in het hoger onderwijs en het feit dat ongeveer de helft van de studenten de studie niet binnen 4 jaar afrondt. Dat mensen niet tevreden zijn over het advies wat ze krijgen of gekregen hebben blijkt uit deze survey onder zo’n 500 respondenten:

pie chart onderzoek

Zoals hierboven te zien is de meerderheid van de respondenten niet tevreden over advies wat ze tijdens de middelbare school over hun opties voor de toekomst kregen of krijgen. Maar 24.3% geeft aan tevreden te zijn, en 26.8% geeft aan nooit advies te hebben gekregen. Ook interessant is de hoeveelheid mensen die ooit van carrière is geswitcht. AI zou ook hier kunnen helpen, zowel bij het verminderen van het aantal mensen dat wil switchen omdat ze ontevreden zijn, als bij het advies geven aan mensen die hebben besloten te switchen.

pie chart onderzoek 2

Het populairste antwoord op de vraag wat mensen het belangrijkst vinden wanneer ze een studie of carrière overwegen is dat ze plezier willen hebben in wat ze doen, zie de data hieronder. Hopelijk kan kunstmatige intelligentie er voor zorgen dat steeds meer mensen straks een studie of baan hebben waar ze blij mee zijn.

bar chart onderzoek

Enkele andere toepassingen van AI in het onderwijs:

  • AI is altijd beschikbaar, leraren niet. We kunnen niet zomaar hulp aan leraren vragen als we om 12 uur ’s nachts zin hebben om te gaan studeren. AI heeft geen pauze nodig en zou de ideale huiswerkhulp kunnen worden. Dé virtuele hulp die je 24 uur per dag, 7 dagen per week kan helpen.
  • Nakijken is saai en neemt veel tijd van leraren in beslag. Hoe beter AI is, hoe meer deze het werk van nakijken kan overnemen, hoe meer tijd er voor leraren is om zich met belangrijkere dingen bezig te houden.
  • Smart speakers zoals Alexa in het klaslokaal kunnen al heel wat toevoegen. Een docent van groep 8 geeft aan dat Alexa net als “een extra persoon in de klas” is. Alexa helpt met herinneren, je kan spelletjes spelen, je kan rekenen, Alexa kan verhalen vertellen (bijv. over geschiedenis) en meer.

Benieuwd naar meer informatie over toepassingen van kunstmatige intelligentie in het onderwijs? Lees hier en hier meer.

Dilemma's

Kunstmatige intelligentie kan fantastische gevolgen hebben, bijvoorbeeld in het onderwijs, maar er zijn wel dilemma’s. Een goede leraar is bijvoorbeeld nog niet te vervangen, maar wanneer besluiten we dat dat wel zo is? En wat maakt nou een “goede” leraar? Wie gaat en moet er straks op zoek naar een andere baan? Volgens Marco Snoek, lector leren en innoveren aan de HvA, zit de toegevoegde waarde van de leraar vooral in betekenis en interactie: wat leren we, waarom leren we het en hoe kunnen we elkaar in dit leerproces ondersteunen. Als leraren die rol niet goed invullen lopen ze het risico om vervangen te worden. Andere dilemma’s zijn bijvoorbeeld een (nog) slechtere ontwikkeling van sociale en communicatieve vaardigheden, en toenemende werkloosheid als gevolg van kunstmatige intelligentie die mensen als het ware vervangt.

Bill Gates

Bill Gates (Microsoft) geeft aan dat kunstmatige intelligentie de maatschappij zeker gaat veranderen. Sommige van die veranderingen zullen goed zijn en sommige slecht. AI-toepassingen voor oorlog baren Gates de meeste zorgen. Gates is niet de enige die waarschuwt voor de potentie van kunstmatige intelligentie, ook Elon Musk (SpaceX, Tesla) waarschuwt voor gevaar. Jeff Bezos (Amazon) noemt autonome wapens erg eng, maar maakt zich geen zorgen dat AI al onze banen gaat innemen. Lees vooral dit artikel wat dieper ingaat op AI-veiligheid. AI kan fantastisch zijn voor onze maatschappij en wereld, maar we moeten er erg voorzichtig mee omgaan. Wat denk jij over de rol van AI in onze toekomst? Of heb je nu een idee voor een uitdaging waar wij je als app ontwikkelaar bij kunnen helpen? We horen graag van je.

Heb je een uitdaging?

Wij zijn nieuwsgierig naar jouw verhaal en gaan graag aan de slag om jouw organisatie verder te helpen.
Neem contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek of vraag een offerte aan.